Historia zakupu: od głośnej transakcji do politycznych burz
W grudniu 2020 roku państwowy gigant paliwowy Orlen ogłosił przejęcie Polska Press – jednego z największych wydawnictw w kraju. W marcu 2021 transakcja została sfinalizowana. Cena zakupu wyniosła około 210 milionów złotych, z czego część stanowiły przejęte zobowiązania finansowe.
Polska Press to potęga w mediach regionalnych: blisko 20 dzienników regionalnych, około 120 tygodników, kilkaset portali lokalnych (m.in. NaszeMiasto.pl) oraz drukarnie. Tak duży zasięg dawał możliwość dotarcia do milionów Polaków – i to właśnie ta siła informacyjna była powodem, dla którego transakcja wywołała polityczną burzę. Krytycy mówili o „upolitycznieniu mediów lokalnych”.
Kontrowersje i spór o wolność mediów
Już od początku przejęciu towarzyszyły ogromne emocje. Helsińska Fundacja Praw Człowieka i organizacje europejskie ostrzegały, że ingerencja państwowego koncernu w rynek mediów regionalnych to zagrożenie dla pluralizmu. W krótkim czasie po zakupie wymieniono większość redaktorów naczelnych gazet, a linia redakcyjna części tytułów zaczęła się zmieniać.
Orlen zapewniał, że inwestycja była czysto biznesowa i miała wzmocnić rozwój cyfrowy prasy regionalnej. Jednak wizerunkowo koncern musiał zmierzyć się z falą krytyki – również ze strony zagranicznych funduszy inwestycyjnych, które uznały, że taka inwestycja nie pasuje do profilu firmy energetycznej.
Wyniki finansowe – inwestycja, która ciążyła
Polska Press przez ostatnie lata przechodziła restrukturyzację. Z jednej strony cięto koszty, redukowano etaty, z drugiej – próbowano inwestować w rozwój internetowych portali. Jednak rynek prasy drukowanej systematycznie się kurczył.
Według szacunków branżowych, w pierwszych latach po przejęciu wyniki Polska Press spadały – przychody były niższe niż zakładano, a inwestycja przynosiła straty. Z czasem sytuacja zaczęła się stabilizować, ale i tak wartość rynkowa spółki dziś jest oceniana znacznie poniżej kwoty zakupu – mówi się nawet o połowie tej ceny.
Dlaczego Orlen sprzedaje Polska Press?
Obecny zarząd Orlenu, na czele z prezesem Ireneuszem Fąfarą, jasno przyznał: „Ta spółka jest nam niepotrzebna”. Orlen to koncern energetyczny, a media nie wpisują się w jego kluczowe kompetencje. Utrzymywanie nierentownego wydawnictwa obciążało finanse i wizerunek firmy.
Sprzedaż Polska Press ma być także sygnałem dla inwestorów zagranicznych: Orlen chce pokazać, że wraca do swojej głównej działalności – energii, paliw i petrochemii. Dla koncernu kluczowe jest odbudowanie wiarygodności, a posiadanie grupy medialnej było przez wielu postrzegane jako „polityczny balast”.
Kto chce kupić Polska Press?
Na rynku mówi się o dwóch poważnych kandydatach:
- Grupa ZPR Media (właściciel m.in. Radia Eska, „Super Expressu” czy stacji telewizyjnych) – jej właściciel Zbigniew Benbenek otwarcie deklaruje, że widzi „ogromne synergie” między Polska Press a swoją grupą.
- Wirtualna Polska Holding – spółka notowana na giełdzie, która od lat inwestuje w media internetowe i usługi cyfrowe. Prezes WP, Jacek Świderski, sugerował wcześniej, że kolejny duży zakup może dotyczyć właśnie branży medialnej.
Obie firmy mają doświadczenie w prowadzeniu biznesu mediowego, w przeciwieństwie do Orlenu. Rywalizacja o Polska Press może być więc realna.
Ile może być warta sprzedaż?
Trudno podać dokładną kwotę. Polska Press została kupiona za 210 mln zł, ale dziś eksperci oceniają, że wartość spółki może wynosić 100–150 mln zł. Wynika to z kilku czynników: spadku sprzedaży prasy drukowanej, rosnącej konkurencji w internecie, ale też wartości marek i portali, które nadal generują duży ruch (jak NaszeMiasto.pl).
Dla Orlenu oznaczałoby to sprzedaż ze stratą, ale z drugiej strony – pozbycie się aktywów, które nie pasują do strategii koncernu i nie przynoszą oczekiwanych zysków.
Prognozy i możliwe scenariusze
- Sprzedaż do ZPR Media – połączenie Polska Press z Radiem Eska i „Super Expressem” mogłoby stworzyć jedną z największych grup medialnych w Polsce.
- Sprzedaż do Wirtualnej Polski – WP mogłaby zainwestować w rozwój cyfrowy Polska Press i połączyć ją ze swoimi portalami, co oznaczałoby przeniesienie ciężaru z prasy drukowanej na internet.
- Brak sprzedaży – jeśli cena oferowana przez inwestorów będzie zbyt niska, Orlen może opóźniać transakcję, choć wydaje się, że polityczna i finansowa presja skłania do jej przeprowadzenia w najbliższych miesiącach.
Czy sprzedaż się opłaca?
Z perspektywy biznesowej – tak. Nawet jeśli Orlen odnotuje stratę względem ceny zakupu, to odzyska część środków, a przede wszystkim uwolni się od problematycznej inwestycji. Korzyścią będzie też poprawa wizerunku – pokazanie, że firma nie angażuje się już w projekty pozaenergetyczne.
Dla nowych właścicieli Polska Press może stać się fundamentem budowy większej grupy medialnej. Zwłaszcza w rękach prywatnych firm, które znają rynek, potencjał synergii jest duży.
